YENİ PARTİ İLÇE BAŞKANI SEVİM UZUN’DAN ERİK FİYATLARINA TEPKİ

Yeni Parti Akşehir İlçe Başkanı Sevim Uzun, Akşehir ile Sultandağı arasındaki bölgede önemli bir geçim kaynağı olan erik üretiminde yaşanan fiyat ve maliyet sorunlarına ilişkin açıklamada bulundu. Üreticinin artan girdi maliyetleri karşısında zorlandığına dikkat çeken Uzun, eriğin kilogramının 6 TL’ye alındığını belirterek, “Çiftçi bu maliyetlerle nasıl üretecek?” diye sordu.

Yeni Parti Akşehir İlçe Başkanı Sevim Uzun, erik üreticilerinin yaşadığı sorunlar, artan üretim maliyetleri ve ürünün satış fiyatına ilişkin yaptığı açıklamada şu ifadelere yer verdi: “Bir ton değil, binlerce ton emek… Bazı bölgelerde Birton eriği, bazı bölgelerde ise mürdüm eriği olarak bilinen bu ürün, Akşehir ile Sultandağı arasındaki bölgede binlerce çiftçinin geçim kaynağıdır. Bu yıl bölgemizde yaklaşık 30 bin ton erik üretimi bekleniyor. Geçtiğimiz yıl Türkiye genelinde yaşanan zirai don nedeniyle birçok meyve üretiminde ciddi kayıplar yaşandı. Ancak bahse konu erik türü, bütün zorluklara rağmen verimini büyük ölçüde korudu ve 35-40 TL arasında alıcı buldu. Peki bugün ne oluyor? Aynı erik bugün 6 TL'ye alınıyor! Üstelik bu ürünün yaklaşık %75'i yurt dışına, özellikle Irak'a ihraç ediliyor. Şimdi gelin çiftçinin hesabını birlikte yapalım: Eriğin 4 TL'si işçi yevmiyesine gidiyor. Üreticiye kalan yalnızca 1 TL. Bir litre mazot 92 TL. Bir çuval DAP gübresi yaklaşık 2.000 TL. Budama işçisinin günlük yevmiyesi 2.500 TL. Bir meyve sezonunda ağaca yaklaşık 5 kez ilaçlama yapılıyor. Bir işçi, ağacın durumuna göre günde ortalama 300 kilo erik topluyor. Peki soruyorum: 6 TL'ye satılan bir kilo erikten çiftçiye kalan 1 TL, hangi masrafı karşılayacak? Mazotu mu? Gübreyi mi? İlacı mı? Budamayı mı? Sulamayı mı? Yoksa çiftçinin yıllarca verdiği emeği mi? Üstelik bu ürünün yaklaşık %75'i yurt dışına, özellikle Irak'a ihraç ediliyor. Dünya Bankası'nın Comtrade verisine göre Türkiye, 2024 yılında Irak'a 19,9 milyon kg taze erik ihraç etmiş ve bunun toplam ihracat değeri 20,7 milyon dolar olmuş. Bu, Türkiye'nin Irak'a yaptığı taze erik ihracatında ortalama yaklaşık 1,04 $/kg ihracat değerine denk geliyor. O zaman sormak gerekiyor: Miting meydanlarında sık sık ‘Bizi kıskanıyorlar’ deniliyor. Peki bizim küçümsediğimiz Irak'ta erik fiyatı yıllardır aynı seviyelerdeyken, (Çünkü enflasyon yıllardır aynı değişmiyor.) Türkiye'de çiftçinin maliyetleri neden her yıl katlanıyor? Çiftçi üretemezse ne olacak? Bahçeler sökülürse ne olacak? Üretici para kazanamazsa gelecek yıl bu 30 bin ton eriği kim üretecek? Çiftçinin alın teri, aracının insafına bırakılamaz. Üretici emeğinin karşılığını almalı, ihracattan elde edilen değer çiftçiye de yansıtılmalıdır. Çünkü mesele sadece erik değildir. Mesele, bu ülkede üretmenin hâlâ mümkün olup olmadığıdır. Bugün 6 TL'ye alınan erik üzerinden bütün Türkiye'ye soruyoruz: ÇİFTÇİ BU MALİYETLERLE NASIL ÜRETECEK?”